Hartslagvariabiliteit (HRV) en fysieke fitheid in het voetbal

| Auteur: | JOHAN Sports |
| Datum: | 21-04-2025 |
| Categorie: | Workloadmanagement |
| Level | 3 |
Hartslagvariabiliteit (HRV) gebruiken om fysieke fitheid te bepalen
Hartslagvariabiliteit (HRV) is een waardevol instrument om het herstel en de fysieke staat van je spelers te beoordelen buiten trainingen en wedstrijden om. In tegenstelling tot subjectieve vragenlijsten, biedt HRV een objectieve blik op de balans van het autonome zenuwstelsel – en daarmee op herstel, stress en paraatheid. Regelmatige HRV-metingen helpen bij het optimaliseren van trainingsbelasting en het verbeteren van prestaties.
Wat is hartslagvariabiliteit?
HRV meet de variatie in tijd tussen opeenvolgende hartslagen. Dit geeft inzicht in de toestand van het autonome zenuwstelsel, dat onbewuste lichaamsfuncties regelt zoals ademhaling, bloeddruk en energiebalans. Een hoge HRV wijst op een goede fysieke staat en herstelvermogen. Een lage HRV kan duiden op stress, vermoeidheid, ziekte of onvoldoende herstel.
Het autonome zenuwstelsel bestaat uit het sympathische (activerende) en parasympathische (herstellende) deel. Een hoge variatie tussen hartslagen betekent dat het lichaam goed reageert op prikkels, terwijl een lage variatie een verstoord evenwicht kan aangeven.
Hoe meet je HRV?
HRV wordt berekend op basis van de verschillen tussen de zogeheten R-R intervallen (de tijd tussen hartslagen). Deze verschillen worden bijvoorbeeld zichtbaar via een ECG, waarna de HRV wordt uitgedrukt in de RMSSD-waarde (Root Mean Square of Successive Differences).
Wanneer meten?
Meet HRV dagelijks minstens 2 minuten in liggende positie, idealiter 30-15 minuten vóór een training én de ochtend erna. In de JOHAN live app zie je direct de herstelstatus per speler.
Wat beïnvloedt HRV?
HRV-waarden variëren sterk per individu en van dag tot dag. Het is dus belangrijk om HRV minimaal vier weken lang consequent te monitoren. Factoren die invloed hebben op HRV zijn onder andere:
-
Leeftijd, geslacht en genetica
-
Slaapkwaliteit
-
Voeding en hydratatie
-
Stressniveau
-
Ziekte of ontstekingen
-
Trainingsbelasting
Volgens onderzoek van Elite HRV bij 24.000 mensen liggen de meeste HRV-scores tussen 46,3 en 72 (schaal 0-100).
HRV in relatie tot trainingsbelasting
Topatleten hebben gemiddeld een hogere HRV dan semiprofessionele spelers, vanwege hun hogere trainingsbelasting en betere herstelcapaciteit. Uit onderzoek blijkt dat een lage HRV in combinatie met een hoge acute/chronic load-ratio (A/C-ratio) het risico op blessures verhoogt. Bij een lage HRV is het dus raadzaam de trainingsintensiteit niet verder op te voeren.
Daarnaast kan een dalende HRV ook vroegtijdig wijzen op beginnende ziekte of overbelasting, doordat het lichaam onvoldoende herstelt van de trainingsprikkels.
Advies
HRV biedt een objectieve kijk op de fysieke paraatheid van spelers. Door dagelijks voor én na trainingen 2 minuten te meten in liggende positie, krijg je een betrouwbaar beeld van herstel en belastbaarheid. HRV-metingen vormen zo een waardevolle aanvulling op subjectieve vragenlijsten zoals RPE.
bron: Johan Sports
Op zoek naar verdieping?
Tijdens de KNVB geaccrediteerde online cursus Conditietrainer Voetbal FUNdamentals level 1 gaan we uitgebreid in op het onderwerp Workloadmanagement , het trainen op hartslag en hartslagvariabiliteit. Tijdens de 2 daagse praktijkcursus Conditietrainer Voetbal level 2 -onder leiding van Jelmer Siemons- zal de theorie worden vertaald naar praktische vormen op het veld
Voor (toekomstige) Performance Coaches Betaald Voetbal bieden we de opleiding Soccer Performance Specialist level 3, waarin we zowel in de theorie als de praktijk de diepte ingaan met het verzamelen en analyseren van trainingsdata aan de hand van het JOHAN Sports Pacer Systeem. De lesdagen worden verzorgd door Sven Verstappen (bewegingswetenschapper bij NEC) en Youri Geurkink (bewegingswetenschapper Twente/ Heracles Academie)
Op woensdag 14 mei ’25 van 20.00-20.45 verzorgt Werner Martens -Head of Performance van Kerala Blasters (India)- de gratis online masterclass Hartslagmonitoring in het voetbal -kansen en valkuilen-
Artikel delen:







































